Page 14 - Sliedrecht 1949-1945

door zachte snikken en vloeken van hen, die de ver-
schrikking van het fusilleeren niet konden ver-
kroppen.
En 's morgens rookte de schoorsteen van het cre-
matorium en op de vuilnishoop stonden wij bij de
asch en de nog niet geheel verkoolde beenderen van
de bloem der Nederlandsche natie. Zal Nederland
ooit kunnen vergeten wat er geschied is in den na-
zomer van 1944 in Vught?
De dag van het groote transport brak aan, die dag
waarop geen mensch in het concentratiekamp glim-
lachen kon, of een opgewekt woord spreken of het
moesten dan de Duitsche edel-germanen zijn, die
met welbehagen hun slachtoffers nog dieper in het
ongeluk stortten.
Elfhonderd politieke gevangenen werden naar
Duitschland gevoerd. Velen zijn sindsdien terugge-
keerd, vrienden en bekenden, kwamen niet terug.
En de gijzelaars bleven in het kamp achter. Hun
werd beloofd -- 0, meermalen, op eerewoord zelfs,
maar wie geloofde ooit nog in het woord van een
Duitscher! - dat ze naar huis mochten terugkee-
ren, indien ze eerst hielpen het kamp op te rui-
men. Ze deden het. Wat kon men anders! En het
kamp raakte leeg'. Alles werd gestolen, tot de prul-
lemanden met inhoud toe.
Maar de gijzelaars werden op transport gesteld naar
Amersfoort en" dat beteekende naar Duitschland,
ondanks de beloften en verzekering der Duitsche
officieren. Zwijgend zullen we dit transport voorbij- 't Is' er uiteraard wel eens heet toegegaan, want
gaan, dit transport in donkere veewagens, de lange,
eindelooze, nacht. Amersfoort!
Geen pen is in staat de grenzelooze vervuiling te
schetsen, die het kamp Amersfoort kenmerkte. De
gevangenen liepen in havelooze kleeding rond, met
den honger op het gezicht. De barakken waren don-
kere holen en de waschplaatsen en toiletten zoo in-
tens vuil, dat men ze ternauwernood kon gebruiken.
Hier genoten de gijzelaars een zekere .mate van
vrijheid. Werken behoefden zij niet. Dank zij de be,
middeling van het onvolprezen Roode Kruis werden
ze gekeurd voor den arbeidsinzet in Duitschland en
op een vijftal na, allen "afgekeurd".
Toen had de afreis plaats, ook al door bemiddeling
van het Roode Kruis. En de elf Sliedrechtsche gij-
zelaars kwamen behouden in het dorp hunner in-
woning aan. De booze droom was voorbij. Er was
groote dankbaarheid en vreugde. Dat de elf Slie-
drechtsche gijzelaars in gezondheid mochten terug-
keren, is in de eerste plaats te danken aan God, Die
alle wegen leidt, maar daarnaast ook voor een groot
deel aan de prachtige houding der Sliedrechtsche
burgerij.
Met zeer veel dank willen wij hier melding maken
van het comité dat zoo voortreffelijk zorgde voor de
wekelijksche pakketten.
Zonder die pakketten zou het in Vught onhoudbaar
zijn geweest. En elke week was de ontvangst van
een pakket een groot en weldadig genot.
De booze droom kwam en ging voorbij.
De capitulatie van Duitschland maakte een eind aan
den oorlog en onzen dank gaat uit tot Hem, van
Wien droefheid en blijdschap komt. En nu vieren we
feest, zij het ook een feest dat getemperd wordt
door de droefheid over hen die niet terugkeerden.
Maar de dankbaarheid overheerscht!
En met instemming 'halen wij Bilderdijk aan, die
schreef:
Met hart, met mond, met pen en rechterhand
Getrouw aan God, Oranje en 't Vaderland!
12
De Biesbosc.hploeg was samengesteld uit een aan-
tal jonge kerels, die om aan uitzending naar
Duitschland te ontkomen, ondergedoken waren in de
Biesboseh, waar zij in keten of arken leefden. Toen
in September '44 de moffen uit Frankrijk en België
'verdreven werden, waar hun leger uiteengeslagen
was, begaven diverse losse groepjes zich naar
Dordt, waar ze opnieuw gegroepeerd moesten wor-
den. Velen van hen namen hun weg via Drimmelen
door de Biesbosch en de Kop van 't Land naar
Dordt. Toen sloten een aantal van de onderduikers,
-+- 20 man, zich aaneen. Een ondergedoken reserve-
officier nam de leiding. Wapens werden door de
lucht aangevoerd. Zo ontstond de Biesboschploeg,
die zich tot doel stelde, de doortrekkende moffen
gevangen te nemen en ze opgesloten te houden, tot-
dat Drimmelen bevrijd zou zijn. Het was een avon-
tuurlijk leven, vooral als men bedenkt dat de Bies-
bosch zelf nog door de moffen bezet was. We zul-
len niet uitweiden over alles wat er is gedaan, maar
we hadden succes. In totaal werden 75 moffen ge-
vangen genomen, die midden in de rimboe op de
door ons gevorderde motorschepen opgesloten wer-
den. We moesten ze bewaken en verzorgen, al kre-
gen ze niet te veel, en dag en nacht op wacht om
weer andere moffen te pakken zien te krijgen.
niet iedere mof was bereid zich over te geven.
13 van hen slapen dan ook in de Biesbosch hun
laatste slaap. De gewonden werden verzorgd! door
een dokter van Made, die van ons werk op de
hoogte was.
Op 4 November wapperde op de toren van Drim-
melen de Hollandsche vlag. Daar hadden we al dien
tijd op gewacht.
Toen de order kwam de moffen uit te gaan leve-
ren en mijn vriend en ik ons naar de schepen be-
gaven, zagen we onderweg nog 4 Duitsehers. Twee
van hen, de minst dommen konden we in de gau-
wigheid nog mee pikken. Daarna kwam het groote
moment.
Des nachts voeren we met de schepen de Biesbosch
uit, de Amer over en zo naar de haven van Drim-
melen. We waren in spanning of we de moffenbe-
zetting konden verschalken. Veiligheidshalve had
ik alle mitrailleurs met manschappen op het dek op
laten stellen. Het liep gelukkig alles gesmeerd.
Toen het licht werd hebben we de 75 gevangenen
uit de schepen gehaald., netjes opgesteld, voor de.
laatste keer appèl gehouden, en onder groote be-
langstelling van het publiek, marcheerden we naar
den Commandant der Poolsche troepen, aan wlen
we het stel netjes overhandigd hebben.
Twaalf weken lang hebben onze menschen, die als
goede kameraden met elkaar geleefd hebben, samen;
gewerkt en we zijn blij, dat we een klein steentje
aan de bevrijding van ons Vaderland hebben mo-
gen bijdragen. Helaas heeft een van ons (Frits
Hollebrands), zijn leven moeten geven bij dit werk.
Hij was een dapper en goed kameraad, die bij ons
niet licht vergeten zal worden.